บล็อกเชนไม่ช่วย! คลังสหรัฐฯ สั่งเชือด 2 เว็บเทรดดังฐานเป็นท่อน้ำเลี้ยงอิหร่าน ฟันยอดธุรกรรมทะลุ 94,000 ล้านดอลลาร์

3.1 ล้านล้านบาท คือมูลค่าธุรกรรมมหาศาลที่กระทรวงการคลังสหรัฐฯ (US Treasury) ระบุว่าถูกดำเนินการผ่านแพลตฟอร์มที่ถูกสั่งคว่ำบาตร ล่าสุดสำนักงานควบคุมทรัพย์สินต่างประเทศ (OFAC) ได้ประกาศขึ้นบัญชีดำเว็บเทรดคริปโตเคอร์เรนซีที่จดทะเบียนในสหราชอาณาจักร 2 แห่ง ได้แก่ Zedcex และ Zedxion นับเป็นครั้งแรกในประวัติศาสตร์ที่รัฐบาลสหรัฐฯ พุ่งเป้าไปที่โครงสร้างพื้นฐานระดับ “Exchange” เพื่อตัดเส้นทางการเงินของอิหร่านที่พยายามหลบเลี่ยงมาตรการคว่ำบาตรสากลผ่านสินทรัพย์ดิจิทัล
กระทรวงการคลังสหรัฐฯ ระบุชัดเจนว่า Zedcex และ Zedxion ซึ่งจดทะเบียนในสหราชอาณาจักร มีส่วนเกี่ยวข้องโดยตรงกับนาย Babak Morteza Zanjani นักธุรกิจชาวอิหร่านผู้มีประวัติอื้อฉาวในการช่วยรัฐบาลอิหร่านยักยอกรายได้จากน้ำมัน โดยข้อมูลจาก On-chain Analysis เผยให้เห็นว่า Zedcex เพียงแห่งเดียวได้ประมวลผลธุรกรรมไปแล้วกว่า 94,000 ล้านดอลลาร์สหรัฐ (หรือประมาณ 3.1 ล้านล้านบาท) นับตั้งแต่เปิดตัวในปี 2022 และมีการเชื่อมโยงที่อยู่กระเป๋าเงินดิจิทัล (Wallets) กับกองกำลังพิทักษ์ปฏิวัติอิสลาม (IRGC) ซึ่งเป็นกลุ่มที่สหรัฐฯ ระบุว่าเป็นองค์กรก่อการร้าย การสั่งคว่ำบาตรในครั้งนี้ส่งผลให้ทรัพย์สินทั้งหมดของนิติบุคคลเหล่านี้ในสหรัฐฯ ถูกอายัดทันที และห้ามพลเมืองหรือบริษัทสัญชาติอเมริกันทำธุรกรรมร่วมด้วยอย่างเด็ดขาด
“กลุ่มอำนาจในอิหร่านกำลังพยายามใช้สินทรัพย์ดิจิทัลเป็นทางรอดเหมือนหนูที่หนีจากเรือที่กำลังจม” Scott Bessent รัฐมนตรีว่าการกระทรวงการคลังสหรัฐฯ กล่าวถึงความพยายามของอิหร่านในการโยกย้ายเงินที่มาจากการทุจริตออกสู่ระบบการเงินโลก โดยมาตรการนี้ไม่เพียงแต่พุ่งเป้าไปที่ตัวองค์กร แต่ยังรวมถึงกระเป๋าเงินดิจิทัลบนเครือข่าย Tron (TRX) อีก 7 รายการที่ทำหน้าที่เป็นทางผ่านหลักของเงินทุนผิดกฎหมาย เจ้าหน้าที่ระบุว่าการยกระดับจากการสั่งแบนเพียงแค่รายบุคคลหรือที่อยู่กระเป๋าเงิน (Addresses) มาเป็นการคว่ำบาตรทั้ง “กระดานเทรด” สะท้อนให้เห็นว่าหน่วยงานกำกับดูแลเริ่มมองเห็นภาพรวมของเครือข่ายธนาคารเงา (Shadow Banking) ที่สถาปนาขึ้นใหม่บนโลกบล็อกเชนอย่างชัดเจนมากขึ้น
เหตุการณ์นี้สร้างแรงสั่นสะเทือนต่อ Ecosystem ของอุตสาหกรรมคริปโตทั่วโลก โดยเฉพาะในประเด็นเรื่อง Jurisdictional Arbitrage หรือการเลือกจดทะเบียนบริษัทในประเทศที่มีกฎเกณฑ์หละหลวมเพื่อหลีกเลี่ยงการตรวจสอบ การที่สหรัฐฯ บังคับใช้มาตรการกับบริษัทที่จดทะเบียนในสหราชอาณาจักรเป็นการส่งสัญญาณเตือนไปยังแพลตฟอร์มสินทรัพย์ดิจิทัลทั่วโลกว่า ความเป็นกลางทางเทคโนโลยีจะไม่สามารถใช้เป็นเกราะป้องกันทางกฎหมายได้อีกต่อไป หากมีการพิสูจน์ได้ว่ามีส่วนเกี่ยวข้องกับการฟอกเงินระดับรัฐ ผลกระทบเชิงระบบนี้อาจบีบให้เว็บเทรดทั่วโลกต้องเพิ่มความเข้มข้นในระบบ KYC/AML และอาจนำไปสู่การคัดกรองเหรียญหรือเครือข่ายที่มีประวัติความเสี่ยงสูงอย่างเข้มงวดมากขึ้นในอนาคตอันใกล้









